WRZESIEŃ – ORIENTACJA PRZESTRZENNA

1. Kształtowanie świadomości schematu własnego ciała:

-          oglądanie i nazywanie części własnego ciała,

-          niewerbalne porozumiewanie się: oglądanie min w lustrze, odczytywanie gestów i komunikatów mimicznych – zabawy pantomimiczne

2. Orientacja w przestrzeni i kształtowanie własnego punktu widzenia:

-          umowy stosowane w orientacji przestrzennej: to jest lewa strona, bo serce jest po lewej; to jest prawa strona, to jest z przodu a to z tyłu twojego ciała,

-          wskazywanie kierunków od osi własnego ciała i nazywanie ich,

3. Rysunek człowieka: wspomaganie dzieci w przechodzeniu od bazgrot do głowonogów i dalej bogatszych schematów postaci człowiek:
4. Porozumiewanie się do co do miejsca dziecka w przestrzeni i położenia przedmiotów, które się wokół niego znajdują:

-          zabawy „Chodzenie pod dyktando”: idź do przodu, cofnij się do tyłu, obróć się w lewo,

-          układanie przedmiotów wokół siebie odpowiednio do poleceń: przed sobą, za sobą, z lewej strony itd.

5. Drugi człowiek i jego otoczenie: przyjmowanie punktu widzenia drugiej osoby:

-          wprowadzanie kierunków w przestrzeni od osi ciała drugiej osoby, np. od Kasi  do przodu, do tyłu, w prawo,

-          porozumiewanie się co do położenia przedmiotów w stosunku do sylwetki ciała drugiej osoby: jest przed tobą, z twojej lewej strony,

-          próby przyjmowania punktu widzenia drugiej osoby: ustalanie, c widzi druga osoba w różnych sytuacjach.

 PAŹDZIERNIK – RYTMY I RYTMICZNA ORGANIZACJA CZASU

1. Skupianie uwagi na szeregach powtarzających się przedmiotów. Dostrzeganie togo, co się powtarza i kontynuowanie rytmu poprzez dokładanie przedmiotów:

-          dzieci układają przedmioty według podanego rytmu: np., kółko – patyk, kółko – patyk…, krążek – kółko – patyk…,

-          wysłuchiwanie rytmów (wyklaskanych, wyśpiewanych, wygranych na instrumentach) i kontynuowanie ich.

2. Wdrażanie dzieci do przekładania dostrzeżonych regularności z jeden reprezentacji na inną:

-          układ rytmiczny ułożony z klocków należy zagrać, wystukać lub zaśpiewać,

-          wysłuchany rytm należy ułożyć z klocków,

-          wysłuchać rytm bicia własnego serca i pokazać go ruchem ciała, śpiewem lub układając klocki,

3. Dostrzeganie rytmu w wierszach, opowiadaniach z powtarzającym się motywem i w wyliczankach
4. Rytmiczna organizacja czasu:

-          dostrzeganie przemienności dnia i nocy, układanie z klocków kalendarzy z uwzględnieniem dni i nocy,

-          dostrzeganie następstwa pór roku oraz układanie kalendarzy z zaznaczeniem regularności.

 LISTOPAD – PRZYCZYNA I SKUTEK. PRZEWIDYWANIE NASTĘPSTW.

1. Łączenie czynności i ich skutków. Ustalanie w jakiej kolejności, co trzeba zrobić żeby osiągnąć cel (łączenie czynności i ich skutków). Umiejętność tą kształtujemy w formie zabawy:

-          np. budowanie z klocków – dzieci ustalają co zbudują i planują czynność: a) chcę zbudować zamek, b) więc mam zgromadzić klocki, c) buduję zamek, d) cieszę się z efektów,

2. Przewidywanie skutków w sytuacjach życiowych. Jakie mogą być konsekwencje nierozsądnych zachowań i jak temu zapobiec. Rozpatrywanie np. takich sytuacji:

-          jest zimno: wyjdę na spacer bez czapki to mogę zachorować

-          nieuważnie przechodzę przez ruchliwą jezdnię/; nie rozglądam się to może być wypadek

3. Przewidywanie zmian odwracalnych i nieodwracalnych, obserwacja skutków i ustalenie, które zmiany są odwracalne a które takimi nie są:

-          zmiany odwracalne: np. brudne ręce – dlaczego trzeba je myć, dlaczego ubranie trzeba zakładać i zdejmować w odpowiedniej kolejności,

-          zmiany nieodwracalne: np. spalenie papieru i niemożność odwrócenia tej zmiany, mieszanie – barwienie wody,

4. Składanie obrazków pociętych na wiele części (puzzli).
5. Układanie historyjek obrazkowych, a potem słowne przedstawienie ich treści:

-          dzieci oglądają obrazki, ustalają związki pomiędzy nimi i układają je w historyjkę. Na koniec ją opowiadają, ilustrując obrazkami.

6. Opowiadanie własnych przygód, a potem zastanawianie się nad ich przyczynami i skutkami. Rozważanie o tym, jak sobie radzić w trudnej sytuacji.

GRUDZIEŃ – KSZTAŁTOWANIE UMIEJĘTNOŚCI LICZENIA OBIEKTÓW

1. Kształtowanie umiejętności liczenia w możliwie szerokim zakresie, ale odpowiednio do możliwości umysłowych dzieci.

-          wyodrębnianie obiektów do policzenia i oszacowanie, ile ich może być

-          liczenie rzędem ułożonych przedmiotów a dbałością, żeby nie liczyć podwójnie i nie pomijać żadnego

-          dostrzeganie szczególnej roli ostatniego liczebnika, gdyż określa on liczbę policzonych obiektów

-          sytuacje sprzyjające dostrzeganiu, że można liczyć od początku do końca i od końca do początku, a także, że wynik będzie taki sam, jeśli przestawi się policzone obiekty

2. Liczenie znikających obiektów (np. swoje kroki, przejeżdżające samochody).
3. Liczenie na palcach i innych zbiorach zastępczych.

-          liczenie na palcach i pokazywanie na palcach

-          zastępowanie obiektów palcami, patyczkami, guzikami

4. Wymiana w sytuacji kupna i sprzedaży według umowy jeden za jeden, jeden za dwa, dwa za jeden (zabawa w bank, pocztę i sklep).

STYCZEŃ – DODAWANIE I ODEJMOWANIE, ROZDAWANIE I ROZDZIELANIE PO KILKA.

1. Manipulowanie przedmiotami i ustalanie wyniku dodawania i odejmowania (zakres do 10).

-          dziecko liczy i ustala obiekty, dokłada kilka (dosuwa, dodaje) lub zabiera (odsuwa, odejmuje) i liczy ile ma wszystkich razem lub ile mu zostało

2. Dodawanie i odejmowanie na palcach lub innych zbiorach zastępczych (zakres do 10).

-          obliczanie sumy kropek na dwóch wyrzuconych kostkach

-          zadanie typy „ile jest razem?”

-          zadania typu „ile zostało?”

3. Sytuacje zabawowe, które wymagają rachowania.
4. Rozdzielanie przedmiotów według umowy: każdy ma dostać tyle samo.

 LUTY – KLASYFIKACJA

1. Oglądanie i porównywanie obiektów oraz dostrzeganie różnic: podobne – inne, różnią się tym…
2. Wdrażanie dzieci do grupowania obiektów i słownego uzasadnienia, dlaczego pasują do siebie.

-          dzieci oglądają obrazki, nazywają przedstawione na nich obiekty

-          próbujące sensownie kompletować: łączą obrazki w pary lub dobierają więcej niż dwa obrazki

3. Grupowanie przedmiotów ze względu na przynależność lub miejsce, gdzie się zwykle znajdują.
4. Wdrażanie dzieci do rozumienia sensu sprzątania: przedmioty mają być tam, gdzie się zwykle znajdują. Łączenia poczucia satysfakcji z efektem uporządkowania: teraz jest ładnie…, nie ma bałaganu…, jest porządek.
5. Grupowanie słów i nazywanie tej grupy

-          np. czerwony, zielony, żółty – to nazwy kolorów

MARZEC – PRZYBLIŻANIE ASPEKTU KARDYNALNEGO I PORZĄDKOWEGO LICZBY. RÓWNOLICZNOŚĆ.

ASPEKT KARDYNALNY:

1. Wymiana jeden do jednego i jeden za kilka w sytuacji kupna i sprzedaży  – kupowanie odbywa się  w wyraźnie określonym celu: klocki na budowę, prezent na urodziny dla misia.
2. Kształtowanie zdolności do ustalenia stałej liczby elementów w zbiorze. Sytuacje zadaniowe mają następujący przebieg:

-          liczenie elementów w zbiorze

-          wprowadzanie zmian w układzie elementów: rozsuwanie, skupianie, wkładanie do naczyń, zasłanianie

-          zastanawianie się nad liczbą elementów po każdej takiej zmianie

-          ponowne liczenie

ASPEKT PORZĄDKOWY:

1. Liczenie w możliwie szerokim zakresie i wsłuchiwanie się w rytm, melodię liczebników dla dostrzeżenia regularności układu pozycyjnego.
2. Numerowanie, np. schodów, krzesełek. Wskazywanie wybranych obiektów w ponumerowanej serii i ustalenie: ten jest piąty, ten jest szósty.
3. Konstruowanie ciągu wydarzeń do punktu kulminacyjnego i cofanie się z zachowaniem kolejności wydarzeń… dzieci tworzą opowieść ruchową – pamiętają kolejność wydarzeń: starają sieją zachować do momentu zwrotnego, a także cofając się od początku opowiadania.

RÓWNOLICZNOŚĆ:

1. Ustalanie równoliczności w sytuacjach życiowych

Przykłady:

-          weź tyle jabłek żeby starczyło dla wszystkich dzieci

-          policz chłopców i dziewczynki. Czy jest ich tyle samo?

 

 KWIECIEŃ – DŁUGOŚĆ: KSZTAŁTOWNIE UMIEJĘTNOŚCI MIERZENIA I POMAGANIE DZIECIOM W UŚWIADOMIENIU SOBIE STAŁOŚCI DŁUGOŚCI.

1. Porównywanie obiektów i szacowanie: czy są tej samej długości (wielkości), ten jest dłuższy (większy).
2. Mierzenie długości krokami i stopą. Stosowanie tych umiejętności w sytuacjach życiowych.

-          mierzenie krokami długości, np. ścieżki

-          mierzenie długości chodnika – stopa za stopą

-          rysowanie linii kredą na asfalcie i mierzenia stopami jej długości.

 

 MAJ – INTUICJE GEOMETRYCZNE

1. Wyodrębnienie kształtu z pozostałych cech przedmiotów i nazywanie go: kwadratowe – kwadrat, prostokątne – prostokąt, trójkątne – trójkąt, okrągłe – koło.

-          dzieci oglądają (patrzą i dotykają) np. talerze, kubki, pierścionki. Pokazują gestem i rysują w powietrzu kształty tych obiektów, a także nazywają je

-          dzieci oglądają płytki kwadratowe, trójkątne, prostokątne i okrągłe (różnych kolorów i wielkości) a następnie segregują je według kształtów

2. Składanie większych całości: konstrukcje z klocków.

-          dzieci budują z klocków zamek i starannie dobierają – kształty klocków, bo zamek ma baszty z jednolitych kształtów oraz kolory klocków, bo zamek musi mieć piękne ściany